Nederlandse bedrijven zijn weerbaarder geworden, maar risico’s blijven groot

In het kort

• Nederlandse bedrijven hebben te maken met meerdere risico’s tegelijkertijd, van cybermisdaad en risico’s rond nieuwe technologieën tot geopolitieke en financiële risico’s. Ook klimaatverandering en verminderde maatschappelijke betrokkenheid spelen voor veel bedrijven een rol.
• Tussen bedrijven in verschillende sectoren bestaan aanzienlijke verschillen. Bedrijven in de landbouw ervaren grotere risico’s rond milieu en klimaat, industriële bedrijven zijn kwetsbaarder voor elektriciteitstekorten en geopolitieke ontwikkelingen en voor bedrijven in de dienstensector vormt cybermisdaad het belangrijkste risico.
• Bedrijven zijn het afgelopen jaar (iets) weerbaarder geworden doordat ze maatregelen namen om deze risico’s af te dekken. Denk daarbij aan het verminderen van afhankelijkheden van toeleveranciers en het aanhouden van grotere voorraden.

Bij de 56ste jaarlijkse bijeenkomst van het World Economic Forum (WEF) in Davos komen wereldleiders samen om over mondiale uitdagingen te praten en om te bespreken hoe daar gezamenlijk in op te treden. Dat doen ze in een ‘Spirit of Dialogue’, zoals het thema dit jaar is geformuleerd. Dat dialoog als thema is gekozen is niet toevallig; er zijn grote wereldwijde spanningen, onzekerheid en somberheid.

Een van de belangrijke publicaties rond deze bijeenkomst is het jaarlijkse Global Risk Report, waarin een assessment is gemaakt van de ingeschatte risico’s die economieën en bedrijven ervaren. Nog nadrukkelijker dan in andere jaren komen geopolitieke spanningen hierin terug. Het Global Risk Report 2026 laat een wereld zien die verschuift van zorgen over klimaat naar acute dreigingen vanuit geopolitieke ontwikkelingen, technologie en maatschappelijke fragmentatie. Geo-economische confrontatie, desinformatie, AI‑risico’s en polarisatie domineren de korte termijn, terwijl klimaatverandering op de lange termijn de grootste existentiële bedreiging blijft. Het vizier richt zich dus meer op de korte termijn, gericht op risico’s in handelsketens, productiecapaciteiten van bedrijven en de beschikbaarheid van grondstoffen en andere inputs, zeker omdat deze steeds vaker als ‘strategisch wapen’ worden ingezet. Geopolitiek en economie zijn daarbij onlosmakelijk verweven geraakt.

[....]